Trang chủ » Vấn đề MẠO DANH, quy định của pháp luật và các chế tài xử lý

Vấn đề MẠO DANH, quy định của pháp luật và các chế tài xử lý

ĐÁNH GIÁ VỀ VẤN ĐỀ MẠO DANH, CÁC CHIÊU BÀI VÀ MỤC ĐÍCH CỦA CÁC ĐỐI TƯỢNG.

Mạo danh là hành vi sử dụng thông tin, hình ảnh, danh nghĩa của cá nhân, tổ chức khác để thực hiện những hành vi với mong muốn đạt được những mục đích nhất định.

Hiện nay, sự phát triển mạnh mẽ và đa dạng của các phương tiện truyền thông và các nền tảng ứng dụng công nghệ cao dẫn đến con người cũng phải đối mặt với sự bùng phát về thông tin trên mạng xã hội, mà có thể không phân biệt được đâu là thông tin thật và đâu là thông tin giả. Lợi dụng điều này, nhiều đối tượng vì những động cơ, mục đích khác nhau đã mạo danh cá nhân, tổ chức khác để thực hiện những hành vi trái pháp luật.

Phổ biến nhất hiện nay là tình trạng mạo danh cá nhân, tổ chức khác để thực hiện hành vi chiếm đoạt tài sản.

Mấy năm gần đây, các cuộc điện thoại mạo danh đang là một vấn nạn nhức nhối của toàn xã hội. Đối tượng mạo danh: công an, cán bộ thuế, cán bộ điện lực, cán bộ ngân hàng … để yêu cầu người dân thực hiện một số thủ tục theo sự dẫn dắt của chúng, sau đó chúng sẽ chiếm đoạt tiền của người dân. Thậm chí chúng còn mạo danh luật sư, mạo danh cơ quan có thẩm quyền để hỗ trợ người dân đòi lại các khoản tiền đã bị lừa qua mạng để tiếp tục chiếm đoạt tiền của người dân.

Ngoài ra, có những đối tượng vì những mục đích khác không phải để chiếm đoạt tài sản cũng đã sử dụng các chiêu trò mạo danh như mạo danh người có chức vụ quyền hạn để thực hiện các hành vi trái pháp luật, tạo các tài khoản giả mạo với mục đích hạ thấp uy tín, danh dự của người khác….

Tuy nhiên, nguy hiểm nhất hiện nay là thủ đoạn của các thế lực thù địch, phản động đang dùng những thủ đoạn tinh vi để diễn biến hoà bình, phá hoại việc thực hiện các chính sách kinh tế – xã hội; phá hoại chính sách đoàn kết nhằm chống phá Nhà nước.

Thủ đoạn của nhóm đối tượng này là:

Chúng lập ra những tài khoản có tên gần giống như các Cơ quan báo chí, tin tức…để mạo danh là các trang báo, trang tin tức chính thống để đưa các thông tin không đúng sự thật, xuyên tạc các chính sách quan trọng về các vấn đề chính trị, kinh tế, xã hội của nước ta.
Chúng sử dụng hình ảnh, thông tin của cán bộ, lãnh đạo cấp cao để lập các tài khoản mang tên các cán bộ, lãnh đạo cấp cao hoặc những nhân vật có tầm ảnh hưởng trong xã hội để đăng tin, phát ngôn không đúng sự thật gây hiểu nhầm, bức xúc trong nhân dân…
Các đối tượng cũng áp dụng những ứng dụng công nghệ hiện đại như AI để cắt ghép hình ảnh, giọng nói để tạo ra các hình ảnh, clip giả mạo …
Với những thủ đoạn ngày càng tinh vi và thay đổi liên tục, đây là nhóm đối tượng rất nguy hiểm đối với tình hình an ninh chính trị của đất nước.
Như vậy, mạo danh là một thủ đoạn để các đối tượng thực hiện những hành vi trái pháp luật để đạt được những mục đích nhất định.
Ngoài ra, hiện nay trước thềm Đại Hội thì cũng có nhiều người mạo danh để gửi các đơn thư tố cáo đối với cán bộ, lãnh đạo để nhằm hạ thấp danh dự, uy tín của người bị tố cáo. Thực tế, cũng có những trường hợp người tố cáo đã phát hiện ra hành vi vi phạm của người bị tố cáo. Tuy nhiên, việc mạo danh gửi đơn tố cáo là việc làm không đúng quy định của pháp luật. Vì vậy, trong trường hợp nếu phát hiện ra các hành vi vi phạm thì hãy tố cáo theo đúng trình tự, thủ tục theo quy định của pháp luât để đạt hiệu quả tốt.

QUY ĐỊNH CỦA PHÁP LUẬT VÀ CÁC CHẾ TÀI XỬ LÝ.

Trước những diễn biến phức tạp của các hành vi Mạo Danh như đã nêu trên, pháp luật Việt Nam cũng có những quy định kịp thời để hạn chế và xử lý các hành vi vi phạm liên quan đến việc Mạo Danh.

Hạn chế và phòng ngừa:

Thực tế, những hành vi mạo danh như đã nêu trên chủ yếu diễn ra trên không gian mạng.Và pháp luật Việt Nam cũng đã có những quy định pháp luật tương ứng nhằm quản lý và hạn chế, phòng ngừa những hành vi vi phạm như: Luật an toàn thông tin mạng, Luật an ninh mạng và gần đây có nghị định 147/2024/NĐ-CP ngày 09/11/2024, có hiệu lực từ ngày 25/12/2024 về quản lý, cung cấp, sử dụng dịch vụ internet và thông tin trên mạng. Trong đó có những quy định biện pháp thi hành việc quản lý, cung cấp, sử dụng dịch vụ Internet, thông tin trên mạng như: Dịch vụ Internet, tài nguyên Internet; Thông tin trên mạng; Giám sát thông tin và ngăn chặn, gỡ bỏ thông tin vi phạm pháp luật trên mạng…

Chế tài xử lý đối với các hành vi vi phạm:

Tuỳ theo mức độ, tính chất của hành vi mà người thực hiện hành vi có thể bị xử phạt vi phạm hành chính hoặc nếu đủ yếu tố cấu thành tội phạm thì có thể phải bị xử lý hình sự.

Chế tài xử phạt vi phạm hành chính:

Nghị định 144/2021/NĐ-CP ngày 31/12/2021 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực an ninh, trật tự, an toàn xã hội; phòng, chống tệ nạn xã hội; phòng cháy, chữa cháy; cứu nạn, cứu hộ; phòng, chống bạo lực gia đình;
Nghị định 15/2020/NĐ-CP ngày 03/02/2020 được sửa đổi bổ sung một số điều bởi nghị định 14/2022/NĐ-CP ngày 27/01/2022 quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bưu chính, viễn thông, tần số vô tuyến điện, công nghệ thông tin và giao dịch điện tử…

Chế tài xử lý hình sự: Ngoài ra, nếu đủ yếu tố cấu hành tội phạm thì có thể bị xử lý hình sự theo các tội danh quy định tại Bộ luật hình sự 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017.

Đối với Mạo danh để thực hiện hành vi chiếm đoạt tài sản của người khác có thể bị xử lý hình sự về tội: “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản quy định tại Điều 174 Bộ luật hình sự 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017.
Đối với Mạo danh để thực hiện động cơ, mục đích nhằm gây chia rẽ đoàn kết dân tộc, phá hoại việc thực hiện chính sách kinh tế, xã hội, chống phá Nhà nước thì tuỳ theo hành vi, phương tiện thực hiện hành vi, mức độ, động cơ, mục đích mà đối tượng thực hiện hành vi có thể bị xử lý hình sự về các tội như:
Tội phá hoại việc thực hiện các chính sách kinh tế – xã hội quy định tại Điều 115 Bộ luật hình sự 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017;
Tội phá hoại chính sách đoàn kết quy định tại Điều 116 Bộ luật hình sự 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017;
Tội làm, tàng trữ, phát tán hoặc tuyên truyền thông tin, tài liệu, vật phẩm nhằm chống Nhà nước cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam quy định tại Điều 117 Bộ luật hình sự 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017;
Tội lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân quy định tại Điều 331 Bộ luật hình sự 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017.
Ngoài ra, một số các tội khác không nhằm chiếm đoạt tài sản nhưng có hành vi Mạo danh để thực hiện các mục đích trái pháp luật thì có bị xử lý hình sự về Tội giả mạo chức vụ, cấp bậc, vị trí công tác quy định tại Điều 339; tội Làm nhục người khác quy định tại Điều 155 Bộ luật hình sự 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017.

III. KẾT.

Như vậy, pháp luật Việt Nam đã có các quy định, chế tài xử phạt vi phạm hành chính đối với việc Mạo Danh để thực hiện các hành vi vi phạm pháp luật. Trong trường hợp đủ yếu tố cấu thành tội phạm thì sẽ bị xử lý về hình sự.

Tuy nhiên, bằng những thủ đoạn tinh vi và nhiều những đối tượng hiện đang sống ở nước ngoài, do đó việc phòng chống và xử lý các loại tội phạm này còn gặp những khó khăn.

Để tránh trở thành nạn nhân của các hành vi Mạo Danh này thì người dân hết sức cảnh giác khi được tiếp nhận các thông tin như từ việc nghe điện thoại của các đối tượng tự xưng là công an, cán bộ cơ quan chức năng… hoặc tiếp cận các thông tin trên mạng xã hội.

Chỉ nên tiếp nhận thông tin từ những kênh truyền thông chính thống.

Không tuyên truyền, chia sẻ những thông tin chưa được kiểm chứng. Chính điều này đã tiếp tay cho các đối tượng phản động và đưa chính bản thân mình vào thực hiện hành vi vi phạm pháp luật mà có thể không biết (thực tế có rất nhiều người đã bị xử phạt do việc chia sẻ, phát tán những thông tin sai sự thật gây thiệt hại đến uy tín của tổ chức, cá nhân).

Và đặc biệt chúng ta phải tự trang bị những hiểu biết pháp luật nhất định, có niềm tin vững vàng vào sự lãnh đạo của Đảng và Nhà nước.